Lublin i okolice (31)

Najpiękniejszą dolina rzeczną w rejonie Lublina jest niewątpliwie dolina Ciemięgi. Rzeka  w górnym odcinku (od źródeł w Motyczu) płynie początkowo w kierunku północno-wschodnim, ale już po kilku kilometrach, w rejonie Sadurek, zawraca szerokim łukiem na północny zachód, a potem na zachód, by utrzymać ten kierunek przez większość swojego biegu, aż do ujścia do Bystrzycy. Przez około połowę swojego biegu płynie więc równolegle do obwodnicy Lublina, kilka kilometrów na północ on niej. W Jastkowie, w połowie długości, Ciemięga przepływa pod trasą Lublin-Warszawa i mniej więcej od tego miejsca dolina zaczyna zmieniać charakter - pagórki po obu stronach doliny zbliżają się do siebie, ich brzegi stają się bardziej strome, pojawiają się dopływy -źródła, bieg rzeki przyspiesza. Około 4 km na zachód od Jastkowa rozpoczyna się granica Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Ciemięgi, który obejmuje obszar doliny aż do ujścia.

Czechówka to niewielka rzeczka (o długości ok. 17 km) wpływająca do Lublina od zachodu i przepływająca na północ od śródmieścia, by wpaść do Bystrzycy na wschód od Starego Miasta i Podzamcza (przez które  przepływa podziemnym kanałem).

Czechówka wypływa z Motycza (ok. dwóch kilometrów na zachód od obwodnicy Lublina) na wysokości 227 m.n.p.m. (z tej samej miejscowości  wypływa też, tyle że w przeciwną stronę, inna rzeczka - Ciemięga.) W pobliżu Uniszowic struga przepływa pod obwodnicą Lublina na jej wewnętrzną stronę, by w Dąbrowicy połączyć się z drugą strugą, nazywaną Łazęgą.

Czechów to największa, licząca 40 tys. mieszkańców, dzielnica północnego Lublina. Oddzielona od sąsiedniej Wieniawy i zachodniej części Śródmieścia (a więc także od dzielnicy uniwersyteckiej) jedynie doliną rzeczki Czechówki, jest coraz popularniejsza wśród poszukujących mieszkań studentów. Jest też jedną z najładniejszych nowych dzielnic miasta.

Najpiękniej prezentuje się od południa, czyli od strony Wieniawy lub Śródmieścia:  wysoczyzna, na której leży Czechów schodzi stromo do doliny Czechówki (której dno leży poniżej 180 m.n.p.m.). Teren dzielnicy, podnoszący się ku północy (aż do 220 m.n.p.m.), jest urozmaicony przez mocno wcięte wąwozy i suche doliny.

Górki Czechowskie to rozległy (ponad dwa kilometry na osi północ-południe i około kilometra szerokości na linii wschód-zachód), cenny przyrodniczo teren zielony rozdzielający dwie lubelskie dzielnice: Czechów i Sławin.

Od południa teren dość stromo opada do doliny Czechówki (rośnie tu jedyny na górkach las). Pozostała, znacznie większa część to porozdzielane wąwozami wierzchowiny.  Występują tu liczne murawy kserotermiczne – to rodzaj łąk, w których zamiast zwykłych traw rosną ciepłolubne rośliny, w tym zioła i kwiaty. Conajmniej 12 z występujących na Górkach Czechowskich roślin podlega ochronie.

Ogród Botaniczny UMCS zajmuje miejsce po dawnym folwarku z funkcjonującym tu w XIX wieku uzdrowiskiem ze źródłami wody żelazistej. Udrowisko zostało zniszczone w czasie Pierwszej Wojny Światowej, a źródła wyschły po wybudowaniu w pobliżu ujęcia wód podziemnych "Sławinka" dostarczającego wodę mieszkańcom Lublina.

Teren pozostawał "bezpański" i zaniedbany, aż do 1965 roku, kiedy to Uniwerytet Marii Curie Skłodowskiej założył tu ogród botaniczny - początkowo jedynie w celach naukowych i dydaktycznych, jednak od 1974 roku jest udostępniany zwiedzającym. W ogrodzie rośnie okolo 1700 gatunków roślin. Poza tymi posadzonymi przez biologów z UMCS rosną tu też zabytkowe, ponad stuletnie, drzewa z czasów funkcjonowania ogrodu przy folwarku. Wiecej